"Kara Kutu" haklı çıktı... Aspirin kullananlar uyarıldı

12 Ekim Salı 2021 23:23
Tavsiyeler, yüksek tansiyon, yüksek kolesterol, obezite gibi kalp krizi ve inme riskini yükselten sağlık sorunları olan kişileri hedef alıyor...

ABD'de sağlıkla ilgili tavsiyelerde bulunan bağımsız bir kurul, kalp hastalığı olmayan yaşlı yetişkinlerin ilk kez kalp krizi ya da inme geçirmesini önlemek için düşük dozda aspirin almaması gerektiği yönünde bir ön tavsiyede bulundu.

Hastalıkları önleme konusunda gönüllü uzmanlardan oluşan bağımsız ABD Önleyici Hizmetler Görev Gücü adlı kurul, yayınladığı taslak rehberde, kalp krizi ya da inme geçirmemiş olan 60 yaş ve üzerindeki yetişkinlerdeki kanama riskinin, aspirin kullanımının sağlayacağı faydalardan daha yüksek olduğunu belirtti.

Kurul, ilk kez, 40'lı yaşlarda olan ve kanama riski olmayan kişilerin aspirin kullanımından küçük bir fayda sağlayabileceğini kaydetti. 50'li yaşlardaki yetişkinler içinse tavsiyesinde yumuşamaya giden kurul, aspirin kullanımının sağladığı faydaya ilişkin kanıtın daha az net olduğunu bildirdi.

Tavsiyeler, yüksek tansiyon, yüksek kolesterol, obezite gibi kalp krizi ve inme riskini yükselten sağlık sorunları olan kişileri hedef alıyor. Kurul üyelerinden Tufts Üniversitesi Tıp Merkezi uzmanı Dr. John Wong, yaşı kaç olursa olsun yetişkinlerin aspirin kullanmaya başlama ya da aspirin kullanmayı bırakma konusunda doktorlarıyla konuşmaları gerektiğini söyledi.

VOA Türkçe’nin aktardığına göre Dr. Wong, "Aspirin kullanmak ciddi zarara yol açabilir, bu riskler yaşla beraber artıyor" dedi.

Tavsiyelerin kesinleşmesi, aynı kurulun 2016 yılında yayınladığı ve ilk kalp krizi ve inme vakalarını önlemede düşük doz aspirin kullanılmasının yararlı olduğu yönündeki tavsiyeyi geri çevirecek. Başka tıp kurulları da kısa süre önce aspirin kullanımının risklerine ilişkin benzer tavsiyelerde bulunmuştu.

Doktorlar, uzun zamandır, daha önce kalp krizi ya da inme geçirmiş olan birçok hasta için her gün düşük dozda aspirin kullamını tavsiyesinde bulunuyordu.

ABD Önleyici Hizmetler Görev Gücü rehberi, bu tavsiyede değişiklik yapmadı.

ABD Önleyici Hizmetler Görev Gücü, daha önce, günlük aspirin kullanımının 50 ve 60'lı yaşlardaki bazı yetişkinleri bağırsak kanserine karşı da koruyabileceğini kaydetmişti. Ancak güncellenmiş rehber, aspirinin bu konudaki faydasıyla ilgili daha fazla kanıta ihtiyaç olduğunu belirtiyor.

Güncellenmiş rehber, kamuoyunun görüşleri için 8 Kasım'a kadar internet üzerinden erişime açık kalacak. Kurul, bu görüşleri değerlendirip tavsiyelere ilişkin nihai kararını verecek.

ABD Önleyici Hizmetler Görev Gücü, tıbbi araştırmaları ve literatürü inceleyip halk sağlığını korumaya yönelik düzenli tavsiyeler yayınlıyor. Kurul üyesi Dr. Wong, yeni çalışmaların ve eski araştırmaların yeni analizlerinin aspirin kullanımına ilişkin tavsiyenin güncellenmesini gerektirdiğini söyledi.

En çok ağrı kesici olarak bilinen aspirinin kan sulandırıcı özelliği, kan pıhtılaşması riskini azaltıyor. Ancak aspirin kullanımı, düşük dozda bile bazı riskleri beraberinde getiriyor. Aspirin kullanımının sindirim sisteminde yol açabileceği kanama ya da ülserler, hayati tehlikeye yol açabiliyor.

New York'taki Feinstein Tıp Araştırma Enstitüleri'nden iç hastalıkları uzmanı ve araştırmacı Dr. Lauren Block, rehberin önemli olduğunu çünkü çok sayıda yetişkinin hiç kalp krizi ya da inme geçirmemiş olmalarına rağmen aspirin kullandıklarını söylüyor.

ABD Önleyici Hizmetler Görev Gücü’nde yer almayan Dr. Block, olası zararları nedeniyle kısa süre önce aspirin kullanan bir hastasını kolesterol düşürücü bir ilaca yöneltmiş.

Yüksek tansiyon hastası olan 70 yaşındaki Richard Schrafel, kalp krizi riskinin yüksek olduğunun farkında. Aspirin kullanımının hiçbir olumsuz yan etkisini görmediğini söyleyen Schrafel, buna rağmen yeni tavsiyeleri ciddiye aldığını söylüyor.

Bir başka yüksek tansiyon hastası 63 yaşındaki Rita Seefeldt de on yıl boyunca her gün aspirin kullanmış, ancak iki yıl önce doktorunun uyarısı üzerine aspirin almayı bırakmış.

Dr. Wong, günlük düşük dozda aspirin kullanımıyla ilgili tavsiyelerin geri çevrilmesinin bazı hastalarda kafa karışıklığına yol açabileceği, bilim dünyasının neden kesin karar veremediğini düşünebileceklerini söylüyor ve "Bu haklı bir soru. Önemli olan, kanıtların zaman içinde değişime uğrayabileceği" şeklinde konuşuyor.

SONER YALÇIN KARA KUTU'DA NE YAZMIŞTI

Kolesterole ve kalp hastalıklarına karşı aynı zamanda tarım ilacı üretmesiyle de tartışmalar yaratan Bayer firması tarafından milyarlarca adet satılan Aspirin hakkında ulaşılan son sonuç akıllara Kara Kutu kitabını getirdi.

Gazeteci yazar Soner Yalçın, Kara Kutu kitabında, kolesterole karşı üretilen ilaçların yarardan çok zarar getirdiğini tarihsel süreçte ortaya çıkan sonuçlarla birlikte aktarmıştı. 

Yalçın kitabında “geleceğin aspirini” diye üretilen “Lipitor” gibi ilaçlarla ilgili şu ifadeleri kullanmıştı:

“Herkese söylenen herkesin inandığı; ‘mucize ilaçtı’ bu kolesterol hapları; sadece kalp hastalığı değil, kanser ve akciğer hastalığı değil, Alzheimer’dan kaçla kırıklıklarına kadar bile faydalıydı…

Diğer yandan neler demediler ki ‘zavallı kolesterol’ için; kokain bağımlılığından kurtulamamanın sebebi de kolesterol idi! Dikkat eksikliğinin, konsantrasyon bozukluğunun sebebi de oydu!

İş  sonunda, kolesterol ilaçlarının, şehir içme sularına karıştırılarak ‘halk sağlığı’ yapılmasına kadar vardırıldı! Türkiye’de kimi doktorlar (ki bunlar hep tercüme doktorudur) kolesterol ilaçları için ‘geleceğin aspirini’ yorumunda bulundu. Türkiye’de de diş ağrısına bile bu ‘mucize ilacın’ iyi geldiği yazıldı… 

O yıllar…

1980’ler-90’lar… Çevremizde bu renkli hapı (Lipitor) hemen her gün alan insanlar olmaya başladı. Reçetelerin ‘onur konuğu’ kolesterol ilaçlarıydı; hayatı uzatıyordu, daha ne olsun!

Kimse sorgulamadı; ABD’den iyi mi bilinecekti? Kimse demedi ki; Beslenmene dikkat et, endüstriyel ürünlerden uzak dur! Bağırsak floranı düzenle! Kaliteli uyu! Ağır metalleri vücudundan at! Stresle mücadele et! Sporu, egzersizi ihmal etme!”

Odatv.com

İLGİLİ KİTABA ULAŞMAK İÇİN TIKLAYABİLİRSİNİZ...

0
Facebook Twitter Youtube Instagram