Neoliberalizm bitti, Almanya kamulaştırmaya başladı... İlk adım hangi sektör

25 Haziran Cumartesi 2022 19:33 - Son Güncelleme:27.06.2022 01:05

Dr. Girayalp Karakuş yazdı

Almanya Kuzey Akım 2’nin bir bölümünü kamulaştırmak istiyor. Ancak uzmanlar, bu faaliyetin Almanya’nın enerji sorunlarını çözmesine yeterli olmayacağı kanısında. Almanya ne yapmak istiyor? Almanya’da enerji krizi mi yaşanıyor? Kamulaştırmanın riskleri nelerdir?

ALMANLAR KAMULAŞTIRMA DÜŞÜNÜYOR

Spiegel dergisinin aktardığına göre, Almanya Maliye Bakanlığı Kuzey Akım 2 projesinin belli bölümünde millileştirmeye gitme taraftarı. Onlara göre, Alman hükümeti boru hattı sisteminin bir kısmının kamulaştırılması ve boru hattından geri kalanının kesilmesinin mümkün olup olmadığı sorusunu inceliyor. Spiegel, “Karadan denize giden borular daha sonra mobil (yüzen) bir LNG terminaline bağlanabilir” diye yazıyor.

KAMULAŞTIRMANIN RİSKLERİ VAR

Bu çözümün avantajı, gazın güney Almanya’ya taşınabilmesi sayesinde, ihracat boru hattının sonunda kompresörler ve boru hatlarından oluşan bir dağıtım ağının kurulmuş olmasıdır. Ama riskleri de var. En büyük dezavantajı çevreye zarar verebilme olasılığı. Ayrıca Avrupalıların parasıyla inşa edilen bu boru hatlarının gerçek sahibi de belli değil.

Kuzey Akım 2 şu anda iflas etmiş durumda. Holdiing Zug geçici bir yönetim tarafından yönetiliyor. Ama Alman makamlarının asıl korkusu Rusya’nın Almanya’ya ciddi misillemelerde bulunma olasılığı. Yayına göre, Örneğin Rusya, ülkesindeki Alman şirketlerinin mal varlığına el koyabilir. 

Bu haber yayınlandığında henüz Gazprom’dan bir açıklama gelmediğini belirtmek gerekir.

ABD ENGELLEMEYE ÇALIŞTI

Bu boru hattı projesi Amerika Birleşik Devletleri’nin tüm engellemelerine rağmen 2021’de tamamlandı. Uzunluğu 1.200 km’den fazla. Projenin maliyeti 9.5 milyar dolardı. Projeye Rus Gazprom’un yanında Alman Uniper, British (İngiliz) Shell, Avusturyalı OMV ve Fransız French Engie de katılmıştı. Ancak Ukrayna Savaşının başlaması ile Almanya hatla ile ilgili lisansı iptal etti. ABD, Kuzey Akım 2 projesini yaptırımlar listesine alarak Avrupalı müttefiklerini zor duruma soktu. Gazprom alternatif olarak her ihtimale karşı ihracat hattını açık tuttu çünkü Almanya’nın bir talebi olursa şartlar olgunlaştığında gaz pompalayabilir. Gazprom yönetim kurulu üyesi Alexei Miller hattın şuanda Avrupa’ya gaz tedarik etmeye hazır olduğunu beyan etti.

ALMANYA’DA ENERJİ KRİZİ   

BDEW (Alman enerji ve iş organizasyonu) nin verilerine göre 2021 yılında Almanya’da doğal gaz tüketimi 100 milyar metreküp. Aynı zamanda Almanya 142 milyar metre küp doğal gaz ithal ediyor. (AB ülkelerinin içinde yüzde 40) Almanya Ukrayna Savaşı’ndan dolayı Rusya ile arası bozuldu ve ciddi sıkıntı yaşamaya başladı. 2025’e kadar LNG terminalleri kurmayı planlıyorlar. Brunsbüttel’de ve Stade’de LNG terminalleri kurmaya çalışıyorlar. Ayrıca yaşanan enerji krizinden dolayı Kuzey Akım 2 boru hattının altyapısı ile ilgileniyorlar. 2021 sonbaharından bu yana Yamal-Avrupa hattından faydalanamadılar. Ukrayna’da Sokhranovka’dan transit geçişlere izin vermiyor. Sonuç olarak Rusya’dan Avrupa’ya gaz akışı azaldı. 

ŞİRKETLER ZARAR GÖRÜYOR

14 Haziran’dan itibaren Kuzey Akım 1 hattından da gaz akışı azalmaya başladı. Bunun nedeni, Kanada’nın Rus karşıtı politikaları. İtalyan Eni, OMV ve Uniper gibi gaza bağımlı şirketler büyük zararlar görüyor. Almanya ise vatandaşlarına acil durum çağrısı yaparak gaz tüketimini azaltmalarını istedi. Rusya’nın gaz satışını dolardan rubleye çevirmesi ise Avrupa’da yankı buldu. Almanya Ekonomi Bakanı Robert Habeck bunu “ekonomik saldırı” olarak niteledi.

BELOVA: AB İLE ABD ÇIKAR ÇELİŞKİSİ

Gas Infrastucture Euro’nun verilerine göre Almanya’daki yeraltı gaz depoları yüzde 50’lere düştü. Temmuz ayından itibaren Rusya Kuzey Akım 1’de on günlük bir bakıma gideceği düşünüldüğünde Almanya’yı daha da zor günlerin beklediği ifade edilebilir.

Vygon Consulting Araştırma Direktörü Maria Belova, Kuzey Akım 2 hattının askıya alınmasından ABD’yi sorumlu tutuyor. Ona göre AB ile ABD’nin bu konuda çıkarları çelişkili. LNG terminallerinin 2025’e kadar inşa edilmesinin mümkün olmadığını söylüyor. Bu yüzden AB ülkelerinin ciddi sıkıntılar yaşayacağının haberini veriyor.

NEDEN KAMULAŞTIMA SIKINTI 

Ickerts and Partners adlı hukuk firmasının yönetici ortağı Pavel Ickert’e göre kamulaştırma yapmak için mal sahibine tazminat ödemek gerekir. Bunun tersini yapmak ancak olağanüstü hal ilan edildiği durumlarda mümkündür. Böyle düşünenlerden birisi de Pen&Paper Yönetici Ortağı Anton Imennov, piyasa değerinin altında tazminat ödenmeden Avrupa standartlarına göre mülke el konulması imkânsız. Yani böyle bir durum söz konusu olursa Alman devleti Rusya’ya tazminat ödemekle yükümlü olacak. Ancak avukatlar Alman şirketlerinin Rusya’daki malvarlığına Rusya’nın el koyabileceği yönünde hiçbir açıklama yapmadılar.

Girayalp Karakuş

Odatv.com 

0
Facebook Twitter Youtube Instagram